مقاله

مقایسه MySQL 8 و MariaDB 10.11 برای Laravel: سازگاری، performance، licensing، migration و تنظیمات .env — با توصیه عملی برای ایران.

تفاوت MySQL و MariaDB برای توسعه‌دهنده Laravel — کدام را انتخاب کنیم؟

تفاوت MySQL و MariaDB برای توسعه‌دهنده Laravel — کدام را انتخاب کنیم؟

هر دو MySQL و MariaDB با Laravel از طریق درایور mysql کار می‌کنند — همان config در .env، همان Eloquent. اما تفاوت‌های نسخه، ویژگی و اکوسیستم می‌تواند روی migration، performance و هزینه هاست اثر بگذارد. در XAMPP معمولاً MariaDB نصب است؛ روی VPS اوبونتو گاهی MySQL 8. این مقاله کمک می‌کند بدون تعصب انتخاب کنید.

رابطه تاریخی — چرا دو تا داریم؟

MariaDB فورک community-driven از MySQL است (پس از خرید Oracle). سال‌ها سازگار بودند؛ در نسخه‌های جدید اختلاف‌های جزئی در optimizer و syntax اضافه شده — برای ۹۰٪ اپلیکیشن Laravel مهم نیست.

سازگاری با Laravel

Laravel رسماً هر دو را پشتیبانی می‌کند. در config/database.php:

DB_CONNECTION=mysql
DB_HOST=127.0.0.1
DB_PORT=3306

MariaDB پیش‌فرض پورت ۳۳۰۶ همان است. migrationهای استاندارد Laravel روی هر دو بدون تغییر اجرا می‌شوند. از utf8mb4_unicode_ci برای فارسی استفاده کنید.

مقایسه فنی خلاصه

معیارMySQL 8MariaDB 10.11+
لایسنسGPL + commercial OracleGPL open
JSONنوع JSON بومی قویپشتیبانی JSON خوب
Window functionsبلهبله
Replicationبالغبالغ، گزینه‌های متنوع
Performanceوابسته به workloadاغلب competitive

کی MySQL؟

  • هاست یا تیم ops فقط MySQL enterprise support می‌دهد
  • نیاز به ویژگی خاص Oracle MySQL
  • managed service مثل AWS RDS MySQL

کی MariaDB؟

  • XAMPP/local پیش‌فرض
  • هاست ایرانی با MariaDB رایج
  • ترجیح open-source خالص بدون Oracle
  • برخی توزیع‌های لینوکس default MariaDB

تفاوت‌هایی که Laravel dev باید بداند

fulltext و index

در جستجوی fulltext فارسی هر دو محدودیت دارند — اغلب Elasticsearch یا Meilisearch جدا می‌آوریم.

تفاوت در EXPLAIN

برای بهینه‌سازی کوئری روی همان engine تست کنید که production است.

migration از یکی به دیگری

معمولاً dump با mysqldump و restore کافی است. charset و collation را یکسان نگه دارید.

تنظیم Laravel برای production

DB_CONNECTION=mysql
DB_CHARSET=utf8mb4
DB_COLLATION=utf8mb4_unicode_ci

connection pooling با ProxySQL یا PgBouncer برای MySQL — در مقیاس بالا.

Redis جدا از بحث SQL

کش و صف — REDIS_HOST — مکمل دیتابیس است نه جایگزین.

اشتباهات رایج

تست روی SQLite و deploy روی MySQL بدون تست migration. استفاده از latin1 برای فارسی. فرض یکسان بودن optimizer در هر دو بدون benchmark.

جمع‌بندی

برای Laravel در ایران: local روی XAMPP/MariaDB، production هر کدام هاست بدهد — اگر اختلاف نسخه نیست، هر دو عالی‌اند. مهم‌تر: index درست، backup، و env امن. نصب: XAMPP.

طراحی دیتابیس پروژه — مشاوره دهید.